Azərbaycan Mərkəzi Bankı (AMB) uçot dərəcəsinin azaldılmasına ən tez 2024-cü ilin birinci rübündə gedəcək.

“Report” xəbər verir ki, bunu Rusiyanın "Qazprombank" bankının Təhlil şöbəsinin müdir müavini, MDB ölkələri üzrə baş iqtisadçı Gülnarə Xaydarşina deyib.

"Mərkəzi Bank illik inflyasiyanın davamlı yavaşlamasını nəzərə alaraq, əvvəlcə faiz artımına fasilə verəcək, sonra isə yalnız sabit inflyasiyanın azalma tendensiyası fonunda faiz dərəcəsinin aşağı salınmasına keçəcək", - Q.Xaydarşina hesab edir.

Fevralın 1-də keçirilmiş bu ilin ilk iclasında AMB yenidən maliyyələşdirmə dərəcəsini 0,25 faiz bəndi artıraraq 8,5 %-ə çatdırıb. Mərkəzi Bankın məlumatına görə, uçot dərəcəsinin artırılması ilə bağlı qərarı şərtləndirən amil stimullaşdırıcı fiskal siyasət və yerli bazara əhəmiyyətli xarici valyuta axını fonunda faktiki iqtisadi artımın potensial səviyyəni üstələməsidir.

Onun sözlərinə görə, pul-kredit şərtlərinin normallaşdırılmasının davam etdirilməsi barədə qərar “Qazprombank”ın gözləntilərinə uyğundur və aşağıdakı arqumentlərə əsaslanır: inflyasiyanın gələcək trayektoriyası qeyri-müəyyən olaraq qalır; inflyasiya gözləntiləri yüksək olaraq qalır; iqtisadi fəallıq yüksək olaraq qalır; pul kütləsi stimullaşdırıcı fiskal siyasət fonunda artır.

Bundan əlavə, pul-kredit şəraitinin tənzimlənməsi məqsədilə AMB faiz dəhlizinin aşağı həddini 0,50 faiz bəndi artıraraq 6,75 %-ə, yuxarı həddini isə 0,25 faiz bəndi artıraraq 9,5 %-ə çatdırıb.

"Bu, Mərkəzi Bankın iqtisadiyyatda kredit fəaliyyətini tənzimləmək və manatla depozitlərin cəlbediciliyini saxlamaq imkanlarını artıracaq", - Rusiya bankının nümayəndəsi bildirib.

Yeni qiymət şokları olmazsa, Mərkəzi Bank ilin sonuna qədər illik inflyasiyanın 8 %-ə qədər yavaşlayacağını gözləyir. Dünyada enerji və ərzaq qiymətlərinin sabitləşməsi fonunda iqtisadiyyatda xarici inflyasiya təzyiqi azalıb. Buna dünyanın aparıcı mərkəzi banklarının monetar sərtləşdirmə tədbirləri də kömək edib. Digər inflyasiya amilləri arasında cari əməliyyatlar hesabının profisiti fonunda manatın nominal effektiv məzənnəsinin möhkəmlənməsini qeyd etmək olar. Bu amillər dekabrda illik inflyasiyanın 14,4 %-ə qədər azalmasına səbəb olub.

Ölkədə iqtisadi fəallıq daxili tələbin hesabına güclü olaraq qalır. AMB təsdiq edir ki, ümumi tələbin bütün komponentləri yüksək iqtisadi aktivliyin qorunması üçün ilkin zəmin yaradır. Mərkəzi Bank hesab edir ki, ötən il əhalinin nominal gəlirlərinin 20 %-dən çox artması tələbin genişlənməsinə səbəb olub.

Bundan əlavə, son sosial islahatlar paketinin həyata keçirilməsi və yüksək kredit aktivliyi də daxili tələbi dəstəkləyir. Bu il bu amillərin təsirinin daha əhəmiyyətli olacağı gözlənilir.

AMB dekabr ayında pul kütləsinin artımının sürətlənməsini də qeyd edir ki, bu da əsasən fiskal stimullaşdırma hesabına baş verib. Manat ifadəsində genişlənmiş pul bazası dekabrda 3,1 %, il ərzində isə 23,8 % artıb. Belə artımı məhdudlaşdırmaq üçün AMB banklar üçün makroprudensial qaydaları və məcburi ehtiyat tələblərini sərtləşdirib.